CANLILARIN ORTAK ÖZELLİKLERİ

CANLILARIN ORTAK ÖZELLİKLERİ

Bir tane deniz yıldızı, bir tane öglana ve bir tane mantarımız var. Acaba bunların birbirine benzerlikleri var mıdır, bunların ne gibi ortak özellikleri olabilir diye düşünelim. Baktığımız zaman, deniz yıldızı bir hayvan, mantar ve tek hücreli öglana ise değişik bir canlı. Şimdi bu canlıların ortak bazı özelliklerinden bahsedeceğiz. Genel olarak incelediğinizde,  sahip oldukları bir çok ortak yönleri vardır. Bu özelliklerden bütün  canlıların ortak özellikleri olarak adlandırılır. Bu özellikleri hep birlikte inceleyelim.

CANLILARIN ORTAK ÖZELLİKLERİ KONU ANLATIMI

Birincisi yapısal benzerlikleri, ikincisi organizasyonları, üçüncüsü beslenmeleri, dördüncüsü solunumları, beşincisi boşaltım, altıncısı duyarlılık ve hareketleri, yedincisi üreme son olarak da büyüme ve gelişme ve ölüm.

Bunları tek tek incelemek gerekirse, yapısal benzerlik bütün canlılarda hücre gruplarından meydana geldiği için, dna, rna, protein, karbonhidrat, yağlar, mineraller ve su gibi benzer kimyasal maddelerin oluşurlar.

 İkincisi organizasyon, tek hücreli canlılarda hücre organelleri arasında çok hücreli canlılarda ise hücreler arasında belirli bir organizasyon bulunur. Hücre dokuları, dokular organları, organlar sistemi, sistemler organizmayı oluşturduğunu sanırım bilmeyeniniz yoktur. Atom ve moleküller bunların birleşmesi ile hücreler meydana gelir hücreler birleşmiş bir yaprağı meydana getirmiş, yapraklar birleşerek büyük bir ağacı oluşturmuş… Biraz önceki verdiğim örnekte olduğu gibi insana baktığınızda hücrelerimize örnek kan hücresi verilebilir. Bunların bir araya gelmesine de sinir dokusu, kas dokusu ismini verdiğimiz organizasyon meydana gelir. 

Daha sonra bunların bir araya gelmesi ile sinir hücrelerinden beyin, kas dokusu, kalp oluşmuş ve bunların birleşmesi ile de bildiğiniz en değerli canlı insan meydana gelmiştir. 

CANLILARIN ÖZELLİKLERİ KONU ANLATIMI

Canlıların ortak özelliklerinden beslenme ise canlılarda genel olarak iki şekilde olur. Birincisi ototrof beslenme, ikincisi heterotrof beslenme. Ototrof beslenme canlıların ihtiyaçları olan organik besinleri inorganik maddelerden elde etmesidir. Fotosentez gibi… Örneğin bitkiler mavi yeşil, avcılar ototrof olarak beslenirler. Heterotrof beslenme ise, canlıların ihtiyaç duyduğu organik besinlerin kendileri değil de dışarıdan hazır olarak almalarıdır. Örneğin hayvanlar ve mantarlar hepsi toplu olarak beslenirler. Dördüncü ortak özellik sonunda ise bütün canlılar hayatsal faaliyetlerini sürdürmek için enerjiye yani atv de diye adlandırdığımız enerji üretimi ile solunum olayını gerçekleştirir. Solunum olayının iki çeşidi bulunur, oksijensiz solunum, oksijenli solunum fiyatlandırılmaktadır.

Beşinci ortak özellik boşaltım. Hücrelerde metabolik olaylar sonucunda oluşan atık maddelerin canlıdan dışarıya boşaltılması gerekir. Bu olaya da boşaltım adı veriyoruz. Boşaltımda etkili olan yapılar canlı grupları arasında farklılıklar gösterebilir. Altıncı ortak özellik duyarlılık ve hareket, canlılar iç ve dış çevreden gelen her türlü uyarıları algılayabilme yeteneğine sahiptir. Doğal olarak ta bunlara tepki verebilmektedir. Bitkilerin ışığa yönelmesi, yer değiştirmesi hayvanların avlanma davranışlarına örnek olarak sayabiliriz. Yedinci ortak özellik üreme, canlının ortak özelliklerinden birisidir ama hayatını devam ettirebilmesi için olması gereken bir özellik sayılmaz.

 Son ortak özellik büyüme, gelişme ve nihayet ölüm…  Üreme sonucu yeni oluşan bir şeyler zamanla büyür, gelişir,ölür…  Üreme ve gelişme hacminin ve sayısının artmasıyla da faaliyetlerin durması sonucu ölüm gerçekleşir. Tüm canlı türlerinde ortalama bir ömür süresi vardır.

Bir önceki yazımız olan Matematikte Bilinmesi Gereken Temel Kavramlar başlıklı makalemizde Matematiğin Temelini Öğreten video ve Matematikte Temel Kavramlar hakkında bilgiler verilmektedir.


Sosyal Medyada Paylaşın:

BİRDE BUNLARA BAKIN

Düşüncelerinizi bizimle paylaşırmısınız ?

Facebook’ta Bize Destek Olun